Αρχιτεκτονική

Η Νάξο δεν ξεφεύγει από την παραδοσιακή κυκλαδίτικη αρχιτεκτονική. Λευκά διώροφα σπίτια, χωρίς επίπεδες επιφάνειες το ένα δίπλα στο άλλο, ενώνουν τις αυλές τους με πλακόστρωτα σοκάκια και σκαλιά.

Τα σπίτια της Νάξο διακρίνονται τρεις κατηγορίες, τα αρχοντικά σπίτια, τα λαϊκά σπίτια και τους πύργους.

Τα αρχοντικά σπίτια

Τα αρχοντικά σπίτια της χώρας είναι ίσως οι παλαιότερες αστικές κατοικίες σε όλες τις Κυκλάδες τα όποια άνηκαν στους πλούσιους έμπορους. Κύριο χαρακτηριστικό των σπιτιών είναι τα μεγάλα δωμάτια, τα ψηλά ταβάνια, η μεγάλου σε πάχους τοίχοι από πέτρα και ή εσωτερική πολυτελή διαρρύθμιση. Κεντρικά υπήρχε η σάλα που λόγω της θέσης της, συγκεντρώνει όλη τη ζωή της οικογένειας. Στο κάτω μέρος υπάρχουν μεγάλα υπόγεια για την αποθήκευση προϊόντων.

Τα αρχοντικά στις συνοικίες έξω από το Κάστρο χτίστηκαν από πλούσιους Έλληνες. Τα περισσότερα αρχοντικά ανάλογα την γεωγραφικότητα και την επικινδυνότητα της περιοχής έχουν φρουριακό χαρακτήρα.

Τα λαϊκά σπίτια

Το λαϊκό σπίτι είναι ο πιο διαδεδομένος τύπος κατοικίας. Στην πιο απλή τους μορφή αποτελούταν από ένα μεγάλο δωμάτιο που χρησίμευε για στέγαση όλης της οικογένειας. Στη συνέχεια προστέθηκαν και άλλα δωμάτια όπως κουζίνα, κρεβατοκάμαρες και το κελάρι για τη φύλαξη προϊόντων.
Σχεδόν όλα τα σπίτια εξωτερικά, έχουν καμάρες που ενώνουν την κύρια είσοδο με την αυλή. Όλες οι αυλές έχουν κάθε λογής λουλούδια και αναρριχώμενα αρωματικά φυτά. Επίσης στην αυλή υπάρχει μικρός στάβλος για την στέγαση οικόσιτων ζώων και ένας φούρνος χτισμένος από πυλό.

Ακόμη και σήμερα τα περισσότερα σπίτια ακολουθούν την αρχιτεκτονική των λαϊκών κατοικιών.

Ιδιαίτερο ενδιαφέρον έχουν οι ονομασίες των επιμέρους αρχιτεκτονικών στοιχείων που κοσμούν ένα σπίτι:

  • Ανεφανός: η καμινάδα.
  • Μόρσα: οι μαρμάρινες κολόνες και τέμπλα που πλαισιώνουν τα παράθυρα και τις πόρτες.
  • Βόλτα: καμάρες, πέτρινα ημικύκλια που στηρίζουν την ταράτσα του σπιτιού και διακοσμούν την είσοδο του σπιτιού.
  • Δώμα: η ταράτσα.
  • Πουντί: η μεγάλη βεράντα.
  • Κουντούντο: η αρχική είσοδος των νερών της υδρορροής.
  • Άφουκλα: η υδρορροή χωρίς σωλήνα. Επιτοίχιο αυλάκι νερού.
  • Παραστιά: το τζάκι.

Δεν πρέπει όμως να ξεχνάμε τους μυτάτους και τους μαζωμούς, μικρά σπιτάκια των βοσκών και των γεωργών που βρίσκονται διάσπαρτα σε κάθε γωνιά της Νάξου. Μονόχωρα κτίσματα από πέτρα και λίγο λάσπη διαμορφώνονται, με τα δοκάρια για στέγη, το μεγάλο τζάκι για μαγείρεμα, τα μεθύρια για το κρασί το λάδι και τις ασκούδες, τη νταμιτζάνα για τη ρακί, το τυρόσκαμνο για το τυρί, το καντάρι για το ζύγισμα, τη θυρίδα για τα εικονίσματα, τον λύχνο για φωτισμό, το δίκαννο για τον γαδουραύτη (λαγό), το μαγκάλι για τη ζεστασιά, το φανάρι αντί ψυγείου και τη στάμνα για το νερό. Εξωτερικά υπάρχει η πετρόχτιστη μάντρα με την αμπασά (πόρτα εισόδου) και η μαρμαρένια γούρνα για το πότισμα των ζώων.

Οι πύργοι

Οι περισσότεροι από τους πύργους στην Νάξο χτίστηκαν το 1600 και μετά τους Βενετούς, για προστασία από τις λεηλασίες των πειρατών αλλά και για να επιβάλλουν την κυριαρχία στους ντόπιους. Σήμερα σώζονται περίπου 30 τέτοιοι πύργοι οι οποίοι είναι χτισμένοι στις ευφορότερες καλλιεργήσιμες εκτάσεις της Νάξου. Είναι πολυώροφοι και κανένας δεν έχει λευκούς εξωτερικούς τοίχους από ασβέστη. Οι πύργοι είναι όλοι στο χρώμα της πέτρας και του χώματος της γύρω περιοχής, ώστε από μακριά να μην ξεχωρίζουν στο περιβάλλον τους.

Το μεγαλεπήβολο ύφος τους αποτελείται από επάλξεις, πολεμίστρες, ζεματίστρες, μεγάλες και γερές πόρτες τα οποία καθιστούν το απόρθητο του πύργου.

Εκκλησίες

Παναγία η Αρκουλού στην περιοχή ΜπαούζιΗ Νάξος κατέχει σημαντικότατη θέση στην Ιστορία της Βυζαντινής τέχνης λόγω του μεγάλου αριθμού των ναών που βρίσκονται διάσπαρτοι, μεγαλόπρεποι, σε όλη σχεδόν την επιφάνεια του νησιού. Θρησκευτικά μνημεία που στολίζουν και προκαλούν δέος με την αρχιτεκτονική τους. Χαρακτηριστικά των Ναών ξεκινώντας από τους παλαιοχριστιανικούς χρόνους είναι οι Βασιλικές του 6ου αιώνα μ.Χ. και διάφορα άλλα είδη ναών, καμαροσκεπείς, ναοί τύπου «μαυσωλείου», ναοί ιδιότυποι, δίκογχοι, τρίκογχοι, με τρούλο που μαρτυρούν την έντονη θρησκευτική κουλτούρα της Νάξου. Τα υλικά κατασκευής τους είναι αργολιθοδομή λιγότερο ή περισσότερο προσεγμένη. Άλλο χαρακτηριστικό στοιχείο των ναών είναι οι αψίδες σχεδόν στο σύνολο τους είναι ημικυκλικές, σπάνια τρίπλευρες ορθογωνικές επίσης υπάρχουν και ανάψυδοι τόσο βυζαντινοί όσο και μεταβυζαντινοί ναοί. Οι τρούλοι σχεδόν σε όλες τις περιπτώσεις έχουν κυλινδρικά τα τύμπανα, με μικρές εξαιρέσεις που είναι οκτάπλευρα επίσης μερικές φορές συναντάμε τρούλο που η βάση του είναι ιδιαίτερα πιεσμένη δίνοντας την αίσθηση τετράγωνου ή ορθογωνίου με στρογγυλεμένες γωνίες. Επίσης σώζονται τμήματα από μαρμαρόγλυπτα τέμπλα και σημαντικές τοιχογραφίες που καταστράφηκαν με το πέρασμα των χρόνων από παρεμβάσεις.

Ναξος

Το explore-naxos.com είναι ένας τουριστικός οδηγός της Νάξου που σκοπό έχει να σας γνωρίσει της ομορφιές και τα αξιοθέατο του νησιού.

ΧΡΗΣΙΜΑ ΤΗΛΕΦΩΝΑ

Λιμεναρχείο Νάξου (+30) 22850 23292
Αεροδρόμιο Νάξου (+30) 22850 23292
Τελωνείο Νάξου(+30) 22850 22238
ΚΤΕΛ Νάξου (+30) 22850 22291
RadioTaxi Χώρα (+30) 22850 22444
Νοσοκομείο Νάξου (+30) 22853 60500
Ταχυδρομείο Νάξου (+30) 22850 22211
O.T.E. (+30) 22850 22599
Αστυνομικό Τμήμα (+30) 22850 23280
Τουριστική Αστυνομία (+30) 22850 22100
Πυροσβεστική (+30) 22850 32199
Αρχαιολογικό Μουσείο (+30) 22850 22725
Δήμος Νάξου (+30) 22853 60100
Κ.Ε.Π. Δήμου Νάξου - (+30) 22850 37130

Φιλικά sites

Go to top